پنجشنبه, ۲۴ آبان ۱۳۹۷
آخرین مطلب با عنوان ، چرا امام رضا (ع) با علم غیب امامتشان، مسموم شدند؟ در 1 هفته قبل منتشر شده است .
»   پرسش و پاسخ  »   چرا اهل بیت (ع) سه روز همه افطار خود را به فقیر و اسیر و یتیم دادند؟
304 views
۹ اردیبهشت ۱۳۹۷ , ساعت ۱۳:۲۵

چرا اهل بیت (ع) سه روز همه افطار خود را به فقیر و اسیر و یتیم دادند؟

سوال:

چرا حضرت علی علیه السلام در ماجرای اطعام فقیر، اسیر و یتیم [۱]؛ تمام غذای خانه را به آنها دادند و غذایی برای خود و یا کودکان باقی نگذاشتند؟

 

پاسخ:

درباره چگونگی نذر و نحوه اطعام اهل بیت (ع) به مسکین، یتیم و اسیر، دو نقل وجود دارد:

یکم. (نقل مشهور)

ابن عباس در باره آیه: «وَ یطْعِمُونَ الطَّعامَ…»،[۲] می‌گوید: امام حسن و حسین(ع) به شدت مریض شدند، به گونه‏اى که همه اصحاب پیامبر از آنان عیادت کردند و در میان آنها ابو بکر و عمر نیز بودند، گفتند: اى ابوالحسن اگر براى خدا نذر مى‏کردى (بهتر بود) على گفت: نذر مى‏کنم که اگر خداوند دو نوه پیامبرش محمد(ص) را شفا دهد، سه روز روزه بگیرم، فاطمه آن را شنید و گفت، براى خدا در گردن من همان باشد که تو گفتى، حسن و حسین نیز آن را شنیدند و گفتند: اى پدر براى خدا در گردن ما همان باشد که تو گفتى. خدا آنها را شفا داد، پس روزه گرفتند.[۳] پس از آن که حسنین(ع) شفا یافتند، حضرت امیر(ع) نزد شمعون یهودى که در همسایگى آنان منزل داشت، رفت. شمعون قدرى پشم داد که بریسند و در عوض سه صاع جو مزد داد. حضرت زهرا(ع) جو را آسیاب نمود، پنج قرص نان براى افطار پنج نفرى[۴] تهیه نمود. وقتى حضرت امیر بعد از نماز مغرب به خانه آمد که افطار کنند هنوز دست دراز نکرده، از در خانه سائلى آواز داد که من مسکینى از مساکین مسلمانانم، مرا طعام دهید، خدا شما را از طعام های بهشت عطا کند. امام علی نان خود را به فقیر داد. فاطمه(س) و حسن و حسین(ع) و فضه نیز متابعت کرده همگى نان خود را به فقیر دادند و به آب افطار کردند. روز دوم نیز روزه داشتند به همان ترتیب فاطمه(ع) پنج قرص نان براى افطار تهیه نموده موقع افطار صدایى از در خانه بلند شد: «السّلام علیکم یا اهل بیت النبوه و معدن الرساله». من یتیمى از ایتام مسلمانانم مرا طعام دهید، آن شب نیز همگى نان خود را دادند و به آب افطار نمودند. روز سوم نیز روزه داشتند موقع افطار صدایى از در خانه بلند شد که من اسیرى هستم از اسرا و گرسنه می باشم مرا طعام دهید،[۵] باز همگى(پنج نفر) نان خود را دادند و به گرسنگى صبر نمودند.

روز چهارم امام علی، دست حسن و حسین(ع) را گرفت در حالى که از ضعف می لرزیدند، آنان را خدمت رسول خدا(ص) برد. چشم رسول اللَّه که بر آنها افتاد بسیار دلتنگ شد، فرمود بر خیزید به حجره فاطمه(ع) برویم، وقتى آمدند که فاطمه(ع) در محراب عبادت بود و از گرسنگى می لرزید و شکم مبارکش به پشت چسبیده و چشمانش به گودى فرو رفته بود؛ چون رسول اللَّه این حالات را در عترت خود دید دست به دعا برداشت و از خدا استغاثه نمود که خدایا عترت من از گرسنگى می میرند، جبرئیل فرود آمد و این آیات را «از یوفُونَ بِالنَّذْرِ» تا آن جا که فرموده: «إِنَّ هذا کانَ لَکُمْ جَزاءً وَ کانَ سَعْیکُمْ مَشْکُوراً»،[۶] فرود آورد.[۷]

 

دوم. (نقل غیر مشهور)

نقل دیگر آن است که حضرت زهرا(س) مقداری غذا برای افطار تهیه کرد، چون هنگام افطار شد مسکینی آمد و درخواست غذا کرد؛ علی(ع) یک سوم آن را به او داد، پس از آن یتیم آمد و یک قسمت دیگر را به او دادند؛ سپس اسیر آمد و باقی مانده غذا را نیز به وی دادند؛ و هر سه اتفاق در یک شب رخ داد و غذا به سه قسمت تقسیم و هر سه قسمت به آنان داده شد، و امام علی و خانواده اش با آب افطار کردند. این جا بود که این آیات نازل شد: «این پاداش شما است، و سعى و تلاش شما مورد قدردانى است».

گفتنی است که این مواهب و پاداش هاى عظیم، نتیجه سعى و مجاهدت ها و خودسازی ها است، و این هم در مورد تمام مؤمنانی که بتوانند این گونه خالصانه و فقط برای خدا کار کنند، سعی و تلاششان نزد پروردگار محفوظ خواهد بود.[۸]

بنابراین نکاتی روشن می گردد:

۱_ اعطاء تمام اغذیه منزل به فقیر، اسیر و یتیم؛ از جانب خود اهالی منزل و فرد فرد آنان بوده است و همه آنها با کمال میل آن عمل را انجام داده اند.

۲_ علت این رفتار اهل بیت علیهم السلام نیز، تاسی و تبعیت از امیرالمومنین علی علیه السلام بوده است. آنها ایثار ایشان را در اعطاء تمام آنچه داشته است (یک قرص نان سهم خود) دیده، و خود به آن پایبند شدند.

۳_ پرداخت تمام آنچه را که در منزل داشتند، نشانه نهایت ایثار و گذشت این بزرگوران در راه خدا است. و این ایثار است که ائمه را از انسان‌های عادی ممتاز می‌کند، و آیه در باره آنان نازل می‌شود. نمونه های فراوانی از این ایثارها در تاریخ اهل بیت (ع) وجود دارد.

 

 __پی نوشت__________

[۱] ماجرایی که حضرت علی علیه السلام بعد از نذر سه روز روزه گرفتن، در هر سه روز، افطار خود را که تنها یک قرص نان بوده است به همراه سایر افراد خانواده به فقیر، اسیر و مسکین می دادند و با آب افطار می نمودند.

[۲] انسان، ۸.

[۳] جعفری، یعقوب، سیماى امام على علیه السلام در قرآن، ص ۳۶۴، اسوه، قم، چاپ اول، ۱۳۸۱ش.

[۴] طبق نقلی که فضه نیز مانند آن چهار نفر نذر کرده باشد.

[۵] “ممکن است سؤال شود که مطابق شأن نزول، مرد اسیر به هنگام افطار بر در خانه على (ع) آمد! مگر اسیران زندانى نبودند؟ در جواب باید گفت؛ طبق نقل تاریخ در زمان پیامبر (ص) مطلقا زندانى وجود نداشت، و حضرت اسیران را تقسیم کرده و به دست مسلمانان مى‏سپرد، و مى‏فرمود مراقب آنها باشید، و به آنها نیکى کنید، و گاه که توانایى بر تأمین غذاى آنها نداشتند، از دیگر مسلمانان براى اطعام اسیران کمک مى‏گرفتند، و آنها را همراه خود و یا حتى بدون همراهى خود به سراغ سایر مسلمانان مى‏فرستادند، تا به آنها کمک کنند؛ زیرا در آن موقع مسلمانان سخت در مضیقه بودند. البته بعدا که حکومت اسلامى گسترش پیدا کرد، و تعداد اسیران بالا گرفت و حتى مجرمان زیاد شدند، زندان به وجود آمد، و ارتزاق اسیران و مجرمان از طریق بیت المال صورت مى‏گرفت”. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، ج ‏۲۵، ص ۳۵۴، دار الکتب الاسلامیه، تهران، ۱۳۷۴.

[۶] انسان، ۷- ۲۲.

[۷] امین، سیده نصرت، مخزن العرفان در تفسیر قرآن، ج ‏۱۴، ص ۲۳۷۸- ۲۳۹، نهضت زنان مسلمان، تهران، ۱۳۶۱ ش.‏

[۸] ر. ک: مجلسی، محمد باقر، بحار الانوار، ج ۳۵ف ص ۲۴۳، موسسه الوفاء، بیروت، ۱۴۰۹ق.

سایت اسلام کوئیست

مطالب مرتبط

🔻متن شبهه: ﭘﺲ ﺍﺯ ﺷﮑﺴﺖ ”ﺍﺋﯿﻞ” ﺣﻀﺮﺕ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻪ ﺣﻀﺮﺕ ﻋﻠﯽ ﺩﺳﺘﻮﺭ ﺩﺍﺩ ﮐﻪ ”ﻧﻀﺮ” ﭘﺴﺮ ”ﺣﺎﺭﺙ” ﺭﺍ ﺳﺮ ﺑﺒﺮﺩ.(ﻣﻨﺘﻬﯽ ﺍﻻﻣﺎﻝﺟﻠﺪ ۱٫ ﺻﻔﺤﻪ ۵۷)   🔻پاسخ (شبهه شماره: 1050/9412 - بخش هفتم) در بخش ششم از پاسخ به این ...
سوال: چرا در زمانی که زنان شوهر دار اسیر شدند آیه ای نازل شد که زنان شوهر دار برای مسلمانان حلال است؟ پاسخ ازدواج با زنان همسر دار در شرع مقدس اسلام حرام است. از این ...

ارسال پاسخ یا نظر

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.


  • آخرین مطالب