یکشنبه, ۲۱ مهر ۱۳۹۸
آخرین مطلب با عنوان ، برهان اثبات خدا (برهان فطرت) در 1 هفته قبل منتشر شده است .
»   بررسی روایات و متون, شایعات تاریخی, شبهات احکام عبادی  »   آیا ناصر خسرو شراب می‌نوشیده + بررسی شعر وی درباره حج
۱۴ آذر ۱۳۹۵ , ساعت ۱۲:۰۵

آیا ناصر خسرو شراب می‌نوشیده + بررسی شعر وی درباره حج

متن منتشر شده در فضای مجازی:
ناصر خسرو تا چهل سالگی شرب مدام می‌کرد… در چهل سالگی بود که خواب حج میبینه و مرد دین می‌شه و به سفر حج میره. پنج بار به سفر حج میره که جمعا ۱۵سال از عمرش رو در سفر حج گذروند. پس از ۵ سفر، دیگه به حج نرفت! اهل شهر به ناصر خسرو گفتن چرا دیگه به حج نمیری؟ گفت؛ در سفر آخرم در راه رفتن به حج در میانه راه یکی از هم قطاران غذایی نداشت رویش نمیشد تا از کسی غذایی طلب کند، دیدم به یکباره از شدت ضعف در حال موت است؛ خرمایی داشتم به او دادم و حالش بهبودی یافت… در آن لحظه به ناگاه گمان کردم که کعبه را طواف مینمایم. و در  همان هنگام این شعر را سرود :
“همه روز روزه بودن همه شب نماز کردن
همه سال حج نمودن سفر حجاز کردن
ز مدینه تا به کعبه سر و پا برهنه رفتن
ز ملاهی و مناهی همه احتراز کردن
شب جمعه‌ها نخفتن به خدای راز گفتن
به خدا که هیچکس را ثمر آنقدر ندارد
که به روی نا امیدی در بسته باز کردن”

پاسخ:
ابومعین ناصر بن خسرو بن حارث قبادیانی بلخی، معروف به ناصرخسرو از شاعران بزرگ فارسی‌ زبان و جهانگردان بزرگ ایرانی محسوب می‌شوند. و از مبلغان مذهب اسماعیلی بود.[۱] ناصر خسرو به همراه حافظ و رودکی جزء سه شاعری است که کل قرآن را از برداشته‌ است.
وی که به دنبال سرچشمه حقیقت می‌گشت با پیروان ادیان مختلف از جمله مسلمانان، زرتشتیان، مسیحیان، یهودیان و مانویان به بحث و گفتگو پرداخت و از رهبران دینی آنها در مورد حقیقت هستی پرس و جو کرد. اما از آنچا که به نتیجه‌ای دست نیافت، دچار حیرت و سرگردانی شد و برای فرار از این سرگردانی به شراب و می‌گساری و کامیاری‌های دوران جوانی روی آورد.
بنابر نوشته‌اش در سفرنامه ناصرخسرو در سن چهل و دو سالگی شبی در خواب دید که کسی او را می‌گوید: «چند خواهی خوردن از این شراب که خرد از مردم زایل کند؟ اگر بهوش باشی بهتر»
ناصر خسرو پاسخ داد: «حکما، چیزی بهتر از این نتوانستند ساخت که اندوه دنیا ببرد». مرد گفت: «حکیم نتوان گفت کسی را که مردم را به بیهشی و بی‌خردی رهنمون باشد. چیزی باید که خرد و هوش را بیفزاید.» ناصر خسرو پرسید: «من این از کجا آرم؟» گفت: «عاقبت جوینده یابنده بود» و به سمت قبله اشاره کرد.
ناصر خسرو در اثر این خواب دچار انقلاب فکری شد، از شراب و همه لذائذ دنیوی دست شست، شغل دیوانی (حکومتی) را رها کرد و راه سفر حج در پیش گرفت. وی مدت هفت سال سرزمین‌های گوناگون از قبیل آذربایجان، ارمنستان، آسیای صغیر، حلب، طرابلس، شام، سوریه، فلسطین، جزیره العرب، قیروان، تونس و سودان را سیاحت کرد و سه یا شش سال در پایتخت فاطمیان یعنی مصر اقامت کرد و در آنجا در دوران المستنصر بالله به مذهب اسماعیلی گروید و از مصر سه بار به زیارت کعبه رفت.
از آنجا که ناصر خسرو تنها چهاربار به حج مشرف شده است[۲] و در متن شبهه آمده است، ۵ حج، معلوم می‌شود، نویسنده شبهه، صداقت و دقت در نگارش این متن را نداشته است. در این سفر آخر حج نیز مطلبی از داستان متن شبهه وجود ندارد.
دروغ بودن این داستان و مطلب زمانی واضح تر می‌شود که شعری که شیخ بهایی آن را سروده است به ناصرخسرو نسبت داده شده است.

متن کامل این شعر در کتاب کشکول شیخ بهایی رحمه الله علیه:

همه شب نماز خواندن،همه روز روزه رفتن // همه ساله از پی حج سفر حجاز کردن
زمدینه تا به کعبه سر وپابرهنه رفتن // دو لب از برای لبیک به گفته باز کردن
شب جمعه ها نخفتن،به خدای راز گفتن // ز وجود بی نیازش طلب نیاز کردن
به مساجد و معابد همه اعتکاف کردن // ز ملاهی و مناهی همه احتراز کردن
به حضور قلب ذکر خفی و جلی گرفتن // طلب گشایش کار ز کارساز کردن
پی طاعت الهی به زمین جبین نهادن // گه و گه به آسمان ها سر خود فراز کردن
به مبانی طریقت به خلوص راه رفتن // ز مبادی حقیقت گذر از مجاز کردن
به خدا قسم که هرگز ثمرش چنین نباشد // که دل شکسته ای را به سرور شاد کردن
به خدا قسم که کس را ثمر آنقدر نبخشد // که به روی ناامیدی در بسته باز کردن

اما نویسنده شبهه قصد دارد، اعتبار حج را نسبت به کمک به فقراء و غیر فقراء برابری بخشد؛ یا بلکه برتری دهد؛ اما باید گفت این حیطه ادراک بشر خارج است، همانطور که وجوب حج و اهتمام به آن از ادراک بشر خارج بود و اگر خداوند متعال بواسطه کلام خویش (قرآن) و دستورات پیامبرش، ما را به وجوب حج خبر نمی‌دانند، هیچگاه چنین اعتقادی برای ما توسط عقل ثابت نمی‌شد.
بنابراین باید پاسخ اینکه حج بر اعطای پول حج یا غیر آن به فقیر و غیر فقیر برتری دارد یا نه را از خود وحی و متصلین به وحی بپرسیم، توجه کنید به روایت زیر:
عن معاویه بن عمار عن أبی عبد الله علیه السلام قال: «لما أفاض رسول الله تلقاه أعرابی فی أفطح فقال یا رسول الله إنی خرجت أرید الحج فعاقنی عائق و أنا رجل ملی کثیر المال فمرنی ما أصنع فی مالی ما أبلغ ما بلغ الحاج قال فالتفت رسول الله إلى أبی قبیس فقال لو أن أبا قبیس لک زنه ذهبه حمراء أنفقته فی سبیل الله ما بلغت ما بلغ الحاج»[۳]
معاویه بن عمار از امام صادق علیه السلام روایت کرده است که: چون رسول خدا صلی الله علیه و آله از مراسم حج فارغ شد، در بیابان مکه مردى اعرابى به خدمت آن حضرت شرفیاب شد و عرض کرد: اى رسول خدا! من به قصد حج خانه خدا (از دیار خود) بیرون آمدم ولى مانعى پیش آمد و نتوانستم حج را بجاى آورم، چون مردى ثروتمندم مرا به انجام کارى فرمان دهید تا به ثواب شخص حج گزار برسم. حضرت رو به کوه ابوقبیس کرده فرمود: «اگر به مقدار این کوه، طلاى سرخ داشته باشى و تمام آن را در راه خدا انفاق کنى به ثواب شخص حج گزار نخواهى رسید»
بنابراین مشخص می‌شود اهمیت حج با انفاق قابل مقایسه نیست. اما اهمیت رفع حرج و سختی از مومن و غیر مومن، بارها مورد تاکید اسلام بوده و هست؛ از جمله:
قال الباقر علیه السلام «…ما عبد اللّه بشی‏ء أحب إلی اللّه من إدخال السرور علی المؤمن»[۴]
امام باقر فرمودند: محبوبترین نوع عبادت نزد خداوند، شاد کردن مومن است.
یعنی اولا شاد کردن مومنان، نوعی عبادت است، دوما محبوب‌ترین نوع عبادت محسوب می‌شود.

__پی‌نوشت___________
[۱] G.E. Tetley (27 October 2008). The Ghaznavid and Seljuk Turks: Poetry as a Source for Iranian History. Routledge. pp. 18–. ISBN 978-1-134-08439-5
[۲] سفرنامه ناصر خسرو قبادیانی مروزی، به کوشش نادر وزین پور: ص ۷۹
[۳] کافی، ج۴ ص۲۵۸ / ثواب الاعمال ص۴۸ / تهذیب شیخ طوسی: ج۵ ص۱۹.
[۴] کافی: ج۲، ص۶۶۲.


پایگاه تخصصی شبهه _ شیخ علی شاهرودی

مطالب مشابه

متن منتشر شده در فضای مجازی:جواب پادشاه عربستان به حزب الله لبنان که گفتن ما به حج نمیرویم تا قبر سیدنا عمر را از انجا بیرون نبرن پادشاه گفت زمانی که عمر زنده ...
پرسش:به چه علت ابوبكر در حج عمل قرباني را انجام نمي‌داد؟ پاسخ:گفتني است بسياري از كتب روايي اهل سنت اين خبر را نقل كرده‌اند، و برخي از ...
متن منتشر شده در فضای مجازی:حلاج که بود؟ گزیده‌ای از داستان حلاج اندیشمند ایرانی به نقل از تاریخ طبری جلد 16 برگ 6892 عمروبن عثمان مکی گوید: حلاج شنید که من قران می‌خواندم ...

یک دیدگاه برای آیا ناصر خسرو شراب می‌نوشیده + بررسی شعر وی درباره حج

  1. جعفر
    +1

    سلام امام محمد باقرمیفرمایند هر کس گره ازکارمومنی بازکندمانندانست که بیست حج واجب بجای اورده هیچ عبادتی بالاتراز کمک به همنوع نیس. صدها فرشته بوسه بران دست میزنند که یه گره بسته زکارخلق وا کند

ارسال پاسخ یا نظر

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.


  • احادیث صحیح السند درباره ولادت حضرت مهدی(ع)
  • چرا اسلام، حکم به قتل مرتد داده است؟
  • بررسی ورود اسلام به ایران
  • چرا اسلام برده‌داری را تجویز کرد؟
عنوان اسلایدر
  • آخرین مطالب