یکشنبه, ۲۱ مهر ۱۳۹۸
آخرین مطلب با عنوان ، برهان اثبات خدا (برهان فطرت) در 1 هفته قبل منتشر شده است .
»   شبهات قرآنی  »   چطور خورشید در چشمه گل‌آلود فرو می‌رود؟
۶ تیر ۱۳۹۵ , ساعت ۹:۴۷

چطور خورشید در چشمه گل‌آلود فرو می‌رود؟

پرسش:
چگونه ذوالقرنین دید خورشید در آب تیره فرو می‌رود؟ خداوند در آیه ۸۶ از سوره کهف، ضمن داستان ذوالقرنین مى‌فرماید: «حَتَّى اِذَا بَلَغَ مَغْرِبَ الشَّمْسِ وَجَدَهَا تَغْرُبُ فِى عَیْن حَمِیَه»؛ (تا به غروبگاه آفتاب رسید؛ (در آن جا) احساس کرد (و در نظرش مجسّم شد) که خورشید در چشمه تیره و گل آلودى فرو مى‌رود). آیا منظور از این آب تیره چیست و چگونه خورشید با آن عظمت، ممکن است در آب تیره‌اى فرو رود؟ و آیا این معنا با کرویّت زمین و گردش آن به دور خورشید و محتویات هییت جدید مخالف نیست؟

پاسخ:
طبق آخرین تحقیقاتى که دانشمندان اسلامى و مفسّران عالى قدر قرآن درباره داستان ذوالقرنین کرده‌اند، معناى آیه فوق چنین است:
«ذوالقرنین، از طرف مغرب همچنان به پیشروى خود ادامه مى‌داد تا به کرانه دریا رسید (آیا منظور اقیانوس اطلس است یا دریاى مدیترانه و آیا انتهاى پیشروى ذوالقرنین در ناحیه مغرب مراکش بوده یا ازمیر ترکیه؟ میان مفسّران، گفتگوست). به هر حال، هنگام غروب آفتاب بود که ذوالقرنین در کنار ساحل ایستاده و به آن منظره شگفت انگیز نگاه مى‌کرد، از آن جا که هرگاه شخصى در ساحل دریا بایستد، به واسطه کروى بودن زمین، هنگام غروب آفتاب، چنین به نظرش مى‌رسد که خورشید آهسته آهسته در انتهاى افق به دریا فرو مى‌رود، از این جهت قرآن مجید نیز آن حالت و احساس ذوالقرنین را این طور بیان مى‌کند: «چنین احساس کرد که خورشید در آب تیره‌اى فرو مى‌رود».
روى این حساب، آیه فوق با کرویّت زمین کاملا سازگار است و منظور از (عین حمیه) همان دریا خواهد بود که خورشید در انتهاى افق آن، غروب مى‌کند.

تعبیر از عین و تیرگی
ولى چرا قرآن از آب دریا به «عین» تعبیر کرده، سوال دیگرى است که مفسّران این طور توضیح داده‌اند: یکى از معانى هفتگانه «عین» آب کثیر و محلّ ریزش آب است. از آن جا که آب دریاها و اقیانوس‌ها زیاد است و آب جوى‌ها و نهرها و رودها و شط‌ها معمولا به دریاها مى‌ریزد و آب دریاها نیز به اقیانوس‌ها اتصال پیدا مى‌کند، از این جهت قرآن از آن به «عین» که به معناى آب زیاد و مصبّ آب‌هاست، تعبیر نموده است.

امّا این که چرا قرآن از آب دریاها تعبیر به آب تیره کرده، چند علّت براى آن مى‌توان گفت:
۱_ آب‌هاى ساحل دریا در اثر ریزش آب‌هاى گل آلود رودها و در اثر گل و لاى ساحلى، تیره و صورتى شبیه به گل آلود، به خود مى‌گیرد.
۲_ وقتى که خورشید به هنگام غروب به آب دریا مى‌تابد، آب دریا رنگ طلائی تیره‌ به خود مى‌گیرد. از این جهت قرآن آن را تشبیه به آب گل آلود کرده است.
۳_ هر قدر آب زیادتر و عمیق‌تر باشد، در اثر شدّت کبودى سیاه به نظر مى‌رسد و چون آب دریایى که ذوالقرنین مى‌دیده زیاد بوده، از جهت این که صورتى شبیه سیاهى به خود گرفته بوده، قرآن از آن تعبیر به «آب مخلوط با گِل سیاه» کرده است.[۱][۲]

__پی‌نوشت___________
۱. تفسیر مراغى، ج ۱۶، ص ۱۷؛ تفسیر مجمع البیان، ج ۷، ص ۴۹۰؛ طنطاوى، ج ۹، ص ۲۰۰، المنجد، ذیل کلمه حمئه و عین؛ مفردات راغب، قصص قرآن، ذیل کلمه ذوالقرنین.
۲. گرد آوری از کتاب: پاسخ به پرسش‌های مذهبی، حضرات آیات مکارم شیرازی و جعفر سبحانی، مدرسه الإمام علی بن أبی طالب(ع)، چاپ دوم، ص ۵۰۳.

آیت الله مکارم

مطالب مشابه

ارسال پاسخ یا نظر

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.


  • احادیث صحیح السند درباره ولادت حضرت مهدی(ع)
  • چرا اسلام، حکم به قتل مرتد داده است؟
  • بررسی ورود اسلام به ایران
  • چرا اسلام برده‌داری را تجویز کرد؟
عنوان اسلایدر
  • آخرین مطالب