یکشنبه, ۲۱ مهر ۱۳۹۸
آخرین مطلب با عنوان ، برهان اثبات خدا (برهان فطرت) در 1 هفته قبل منتشر شده است .
»   بررسی روایات و متون, تاریخ پیش از اسلام, وقایع تاریخی  »   بررسی تولد حکیم بن حازم در کعبه
۲ تیر ۱۳۹۵ , ساعت ۲۱:۴۵

بررسی تولد حکیم بن حازم در کعبه

متن شبهه منتشر شده:
حاکم نیشابورى در شرح حال حکیم بن حزام مى‌گوید: در اخبار متواتر آمده است که فاطمه بنت اسد امیرمؤمنان على علیه السلام را درون کعبه به دنیا آورده است. حکیم بن حزام نیز در کعبه متولد شده است. ابن ابى الحدید در شرح نهج البلاغه در اینباره مى‏‌نویسد: درباره مکان ولادت على علیه السلام اختلاف نظر وجود دارد؛ بسیارى از شیعیان بر این باورند که او در کعبه متولد شده است. اما محدّثان چنین اعتقادى ندارند، بلکه معتقدند آن کسى که در کعبه متولد شده حکیم بن حزام بن خویلد بن اسد بن عبد العزى بن قصى بوده است.

پاسخ به شبهه:
ما این دیدگاه را با چند نکته بررسى و نقد مى‏‌کنیم:

نخست آن که سخن حاکم نیشابورى در شرح حال حکیم بن حزام چنین است: «در اخبار متواتر آمده است که فاطمه بنت اسد امیرمؤمنان على علیه السلام را در درون کعبه به دنیا آورده است».
در کتاب حاکم عبارت «حکیم بن حزام نیز در کعبه متولد شده است» در ادامه آن وجود ندارد. این مسأله به راحتى و با مراجعه به المستدرک على الصحیحین روشن مى‏‌شود. [المستدرک على الصحیحین: ۳/ ۴۸۳] شاید به همین دلیل نویسنده منبعى را که این سخن از آن نقل شده، ذکر نکرده است.
البته حاکم نیشابورى، در شرح حال حکیم به سندى از «على بن غنّام عامرى» ولادت حکیم بن حزام در کعبه را نقل کرده است. اما آن چه که خود بدان معتقد است همان چیزى است که به تواتر روایات آن تصریح نموده است.
اما درباره «على بن غنّام عامرى» که قائل به ولادت حکیم بن حزام در کعبه است. باید بگوییم: در کتاب‏‌هاى رجالى، از او نام برده نشده، بلکه گفته شده است: کلمه «غنّام» تغییر یافته و تصحیف شده کلمه «عثام» است. این فرد همان «ابوالحسن کلابى» متوفاى سال ۲۲۸ هجرى است. اگر مسأله چنین باشد، این راوى از مجهول بودن، خارج مى‏‌شود، اما خبر او ارزشى ندارد. زیرا وى از رجال قرن سوم است و مشخص نیست که این خبر را از چه کسى نقل کرده است؟

دوم آن که نویسنده این خبر را از ابن ابى الحدید معتزلى و کتاب او شرح نهج البلاغه نقل کرده و این نشان مى‏‌دهد که او و اثرش در نزد این نویسنده معتبر است. زیرا او مدّعى التزام به استفاده از کتاب‏‌هاى معتبر است.

سوم آن که هدف از ذکر گفتار ابن ابى الحدید پس از سخن حاکم نیشابورى و سکوت نویسنده در قبال آن، تنها تشکیک در صحّت چیزى است که حاکم به آن تصریح نموده است.
اما مناسب بود سخن حاکم نیشابورى با کلام یکى از پیشوایان علم حدیث مقایسه و رد شود، نه با سخن ادیب و مورّخى که در کتاب خود درست و نادرست را به هم آمیخته است.

چهارم آن که ادّعاى ابن ابى الحدید درباره اعتقاد بیشتر شیعیان در مورد ولادت حضرت على علیه السلام در کعبه، نادرست است. زیرا همه شیعیان -نه بسیارى از آن‏ها- اعتقاد دارند که حضرت امیرمؤمنان على علیه السلام در کعبه، متولد شده است.
افزون بر این، بسیارى از دانشمندان سرشناس متقدّم و متأخر شیعه تصریح کرده‌‏اند که این فضیلت، یکى از ویژگى‏‌هاى منحصر به فرد امیرمؤمنان على علیه السلام است. براى نمونه مى‏‌توان به منابع زیر اشاره نمود:
۱. الارشاد فی معرفه حجج اللَّه على العباد: ج ۱ ص ۵
۲. خصائص الائمه: ص ۴
۳. شرح قصیده السید الحمیرى: ص ۵۱
۴. إعلام الورى بأعلام الهدى: ص ۱۵۳
۵. الخرائج و الجرائح: ج ۲، ص ۸۸۸
۶. مناقب آل ابى طالب: ج ۲، ص ۱۷۵
۷. عمده عیون صحاح الاخبار: ص ۲۴

آیت الله سید علی میلانی

مطالب مشابه

ارسال پاسخ یا نظر

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.


  • احادیث صحیح السند درباره ولادت حضرت مهدی(ع)
  • چرا اسلام، حکم به قتل مرتد داده است؟
  • بررسی ورود اسلام به ایران
  • چرا اسلام برده‌داری را تجویز کرد؟
عنوان اسلایدر
  • آخرین مطالب